DİJİTAL HAZİNE AVCILARI

BİLGİYE YOLCULUK

7. HAFTA: ARAMA MOTORLARI VE BİLGİ OKURYAZARLIĞI

BİLGİ ORMANINA HOŞ GELDİNİZ

İnternet, ucu bucağı olmayan devasa bir ormandır. Milyarlarca ağaç (web sitesi) ve yaprak (bilgi) vardır.

Bu ormanda kaybolmamak ve aradığımız gerçek hazineyi (doğru bilgiyi) bulmak için bazı araçlara ihtiyacımız var.

Jungle Map

PUSULAMIZ: ARAMA MOTORLARI

İnternetteki bilgileri tarayan ve bizim için bulan sistemlere Arama Motoru denir.

Google

Dünyanın en çok kullanılan pusulası.

Bing

Microsoft'un geliştirdiği arama motoru.

EBA Arama

Öğrenciler için en güvenli kaynak.

HARİTAYI OKUMAK: ANAHTAR KELİMELER

Arama motoruna yazdığımız kelimeler bizi hazineye götüren ipuçlarıdır.


Kötü Arama: "Ödevim var bana Atatürk'ün hayatını bulur musun?"


İyi Arama: "Atatürk'ün hayatı kısa özet"

USTA AVCI TEKNİKLERİ

Daha isabetli sonuçlar bulmak için bu sembolleri kullanın:

Sembol Ne İşe Yarar? Örnek
" " Sadece tırnak içindeki kelimeleri yan yana arar. "İstiklal Marşı'nın kabulü"
- O kelimeyi sonuçlardan çıkarır. Jaguar -araba (Hayvan olanı bulur)
filetype: Sadece o dosya türünü arar. Erozyon filetype:pdf

HER PARLAYAN ALTIN DEĞİLDİR!

Fake Gold

İnternetteki her bilgi doğru değildir. Bazıları "Sahte Hazine" (Yalan Haber) olabilir.


Doğrulama Adımları:

  • Tarih: Bilgi güncel mi?
  • Yazar: Kim yazmış? Uzman mı?
  • Çapraz Kontrol: En az 3 farklı siteden kontrol et.

GÜVENLİ LİMANLAR: UZANTILAR

Site adresinin sonundaki uzantı, o sitenin kime ait olduğunu gösterir.

.gov

Devlet siteleridir. En güvenilir kaynaktır.

turkiye.gov.tr

.edu

Üniversite ve eğitim kurumlarıdır.

odtu.edu.tr

.com

Ticari sitelerdir. Herkes alabilir, dikkatli olunmalıdır.

HAZİNEYİ ÇALMA, İŞLE!

KOPYALA - YAPIŞTIR (İNTİHAL)

İnternetten bulduğun bilgiyi olduğu gibi alıp "ben yaptım" demek Bilgi Hırsızlığıdır (İntihal).


DOĞRUSU NEDİR?

Bilgiyi oku, anla ve kendi cümlelerinle özetleyerek yaz. Kaynakçayı da eklemeyi unutma!

VİKİPEDİ TUZAĞI

Vikipedi (Wikipedia) herkesin düzenleyebildiği bir ansiklopedidir.

Bu yüzden:

  • Bilgiler bazen yanlış veya eksik olabilir.
  • Vikipedi'yi sadece başlangıç noktası olarak kullan.
  • Oradaki bilgiyi başka kaynaklardan doğrula.
  • Ödevlerinde tek kaynak olarak Vikipedi'yi gösterme.

HAZİNE SANDIĞI 1

Sadece PDF formatındaki kitapları aramak isteyen bir avcı, arama motoruna hangi komutu yazmalıdır?

A) kitaplar sadece pdf
B) kitaplar filetype:pdf
C) kitaplar -pdf
D) "kitaplar pdf"

HAZİNE SANDIĞI 2

Aşağıdaki web sitesi uzantılarından hangisi RESMİ DEVLET kurumlarına aittir?

A) .com
B) .net
C) .gov
D) .org

HAZİNE SANDIĞI 3

"Jaguar" kelimesini aratırken araba olanları değil, sadece hayvan olanları görmek istiyoruz. Ne yazmalıyız?

A) jaguar araba
B) "jaguar"
C) jaguar -araba
D) jaguar +hayvan

GÖREV BAŞARILI!

Artık usta bir BİLGİ AVCISISIN!


Haftaya: "Veri Madenciliği: Excel ve Tablolama"



1 / 13